Van Twijfel naar Trots: Hoe je kind groeit in zelfvertrouwen

Ilse Steenbergen • 27 maart 2025

Kinderen met voldoende zelfvertrouwen zitten lekker in hun vel. Ze zijn vrolijk, durven uitdagingen aan te gaan en geloven in zichzelf. Dit zorgt ervoor dat ze niet bang zijn om te falen, maar juist zien dat ze kunnen leren en groeien.


Zelfvertrouwen groeit

Kinderen worden niet geboren met zelfvertrouwen. Het krijgen van zelfvertrouwen is een proces dat tijd en aandacht vraagt. In de kinderjaren wordt de basis gelegd. Dit betekent dat jullie als ouders een belangrijke rol spelen in de ontwikkeling van het zelfvertrouwen van een kind. Wanneer jullie hier bewust mee omgaan, geven jullie jullie kind een waardevol cadeau waar het de rest van zijn of haar leven profijt van heeft!


Zelfvertrouwen groeit door ervaring en positieve ondersteuning. Een kind wordt zekerder van zichzelf door te ontdekken wat hem of haar bijzonder maakt en waar hij of zij blij van wordt. Het helpt als kinderen leren positief te denken en in te zien dat fouten maken een kans is om te groeien. Door nieuwe dingen te proberen en te ervaren dat ze iets onder de knie krijgen, groeit hun vertrouwen in zichzelf. Dit wordt versterkt wanneer ze hun eigen kwaliteiten leren herkennen en zichzelf af en toe een compliment kunnen geven.


Hoe helpen jullie jullie kind bij het ontwikkelen van zelfvertrouwen?

Een van de belangrijkste manieren om het zelfvertrouwen van jullie kind te versterken, is door erkenning en waardering te geven. Benoem niet alleen prestaties, maar ook de inzet en het doorzettingsvermogen. Zeg bijvoorbeeld: 'Wat goed dat je hebt doorgezet!'  of 'Ik zie dat je je best hebt gedaan, knap van je!'. Hierdoor voelt jullie kind zich gezien en gewaardeerd.


Daarnaast is het essentieel om een groeimindset te stimuleren. Leer jullie kind dat fouten maken niet erg is, maar juist een kans om te leren. In plaats van te focussen op wat misging, kunnen jullie vragen: 'Wat heb je hiervan geleerd?'.


Dit helpt kinderen om te begrijpen dat groei en succes niet alleen afhangen van talent, maar ook van inzet en doorzettingsvermogen.


Laat jullie kind ook zelf keuzes maken. Dit kan beginnen met kleine beslissingen, zoals welke kleren hij of zij aantrekt, en uitbreiden naar grotere keuzes, zoals hoe hij of zij een vrije middag wil invullen. Door zelf te mogen beslissen, ervaart jullie kind controle en groeit het zelfvertrouwen. Dit gaat hand in hand met het leren dragen van verantwoordelijkheid. Geef jullie kind taken in het dagelijks leven, zoals helpen met koken of de tafel dekken. Hierdoor voelt hij of zij zich nuttig en groeit het gevoel van eigenwaarde.


Een positieve omgeving speelt ook een grote rol. Help jullie kind om op een vriendelijke en positieve manier over zichzelf te praten. Als jullie horen dat jullie kind zegt 'Ik kan dit niet',  help hem of haar dan om dat om te buigen naar 'Ik kan dit nog niet, maar ik blijf oefenen!'.

Een effectieve manier om dit te ondersteunen is door samen terug te kijken op, zoals ik ze noem, kanjermomenten.  Dit zijn succeservaringen die laten zien wat jullie kind al heeft bereikt. Door deze momenten regelmatig te benoemen, groeit het vertrouwen in eigen kunnen. Jullie kind zal minder bang zijn om nieuwe uitdagingen aan te gaan.


Kanjermomenten maken het verschil tussen twijfelen en durven!


Daarnaast zijn sociale vaardigheden belangrijk. Kinderen die zich sociaal zeker voelen, hebben vaak meer zelfvertrouwen. Help jullie kind om vriendschappen te ontwikkelen en leer hem of haar hoe hij of zij met anderen kan communiceren en conflicten kan oplossen. Dit geeft een gevoel van verbondenheid en versterkt het zelfvertrouwen.


Ook het stimuleren van hobby’s en talenten draagt bij aan een positief zelfbeeld. Of het nu gaat om muziek, sport, tekenen of iets anders, door te ontdekken waar hun talenten liggen en hier plezier uit te halen, groeit het gevoel van trots en eigenwaarde. Moedig jullie kind aan om nieuwe dingen te proberen en geef ruimte om te ontdekken waar zijn of haar kracht ligt.


Tot slot is jullie eigen voorbeeldgedrag misschien wel het allerbelangrijkst. Kinderen leren veel door te observeren. Als jullie zelfverzekerd en positief in het leven staan, zullen zij dat ook eerder overnemen. Laat zien hoe jullie zelf omgaan met tegenslagen en uitdagingen en spreek positief over jezelf. Zo laten jullie zien dat leren en groeien een natuurlijk onderdeel van het leven zijn.


Kanjermomenten: bouwen aan een positief zelfbeeld

Door bewust terug te denken aan een succeservaring, krijgt het brein een positieve boost. Dit helpt een kind om minder vast te lopen in negatieve gedachten en met meer zelfvertrouwen een nieuwe uitdaging aan te gaan. Zo’n moment noem ik een kanjermoment. Dit is een herinnering aan een situatie waarin jullie kind iets heeft overwonnen, iets nieuws heeft geleerd of trots was op zichzelf. Door regelmatig samen stil te staan bij deze momenten, wordt het zelfvertrouwen versterkt. Moedig jullie kind aan om over zijn of haar kanjermomenten te praten en deze te gebruiken als motivatie voor toekomstige uitdagingen.


In mijn praktijk pas ik deze methode actief toe. Door kinderen bewust stil te laten staan bij hun kanjermomenten, help ik hen hun eigen kracht te zien en zelfvertrouwen op te bouwen. Door middel van gesprekken, coaching en praktische oefeningen leren kinderen hun successen te erkennen en te gebruiken als bouwstenen voor verdere groei.


Noura staat met klamme handen op het schoolplein. Over een paar minuten begint de spreekbeurt waar zij al weken tegenop ziet. Haar hart bonkt in haar borst, en even denkt zij eraan om een smoes te verzinnen om niet te hoeven gaan.


Maar dan ... dan denkt zij aan een moment van vorige week –  haar kanjermoment!

Tijdens gym durfde zij voor het eerst over de bok te springen. Zij had getwijfeld, was bang om te vallen, voor gek te staan, maar met een diepe ademhaling en een flinke aanloop had ze het tóch gedaan. Dat gevoel van trots schiet nu door haar heen.


Noura recht haar rug en fluistert tegen zichzelf: "Ik was bang, maar ik deed het toch. Dit kan ik ook." Zij ademt diep in, stapt het lokaal binnen en begint. Niet perfect, maar vol vertrouwen.



Zelfvertrouwen is een proces

Vergeet niet dat zelfvertrouwen niet van de ene op de andere dag ontstaat. Het is een groeiproces met vallen en opstaan. Door geduld te hebben, jullie kind aan te moedigen en een veilige en liefdevolle omgeving te bieden, helpen jullie hem of haar stap voor stap zekerder in de wereld te staan.

Het belangrijkste is dat jullie jullie kind laten voelen dat hij of zij goed is zoals hij of zij is. Een kind dat zich geliefd en gewaardeerd voelt, zal vanzelf meer vertrouwen ontwikkelen. Door een stevige basis van zelfvertrouwen mee te geven, helpen jullie jullie kind om de uitdagingen van het leven met een positieve instelling tegemoet te treden.


In mijn E-book Stap voor Stap naar Zelfvertrouwen deel ik waardevolle tips en een handige checklist tegen faalangst! Willen jullie nog meer praktische tips of ondersteuning? Neem gerust contact op en ontdek hoe jullie jullie kind nóg beter kunnen helpen groeien! 

Milan en zijn vader zijn de tafels aan het automatiseren
door Ilse Steenbergen 15 maart 2025
Milan staart naar het werkblad voor zich. Zijn potlood tikt ritmisch op de rand van de tafel. “Vier keer zes…” Hij zucht. “Waarom moet ik dit leren? Ik kan het toch gewoon uitrekenen als ik het nodig heb?” Ik leun iets naar voren. “Hoe reken je het nu uit?” Hij haalt zijn schouders op. “Vier keer vijf is twintig, plus nog vier is vierentwintig.” Het klopt. En het is slim. Maar het duurt te lang in situaties waarin hij snel moet schakelen. Milan snapt de tafels conceptueel perfect, maar hij automatiseert ze niet. Dit is een klassiek voorbeeld van hoe hoogbegaafdheid niet altijd betekent dat leren moeiteloos gaat. Ook slimme breinen hebben inspanning  en doorzettingsvermogen nodig! Veel mensen denken dat kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid altijd uitblinken in schoolse vakken. Maar intelligentie is niet hetzelfde als vaardigheid. Sommige vaardigheden – zoals automatiseren – vragen om herhaling. En dat kan juist voor een kind met kenmerken van hoogbegaafdheid ontzettend lastig zijn. Milan ziet geen nut in het eindeloos oefenen van tafels. Hij wíl begrijpen, ontdekken, verbanden leggen. Maar pure herhaling? Dat voelt voor hem als tijdverspilling. En als iets geen zin heeft, verliest hij zijn motivatie. Toch weet ik dat hij dit nodig heeft. Niet omdat hij dom is zonder automatisering, maar omdat het hem helpt om sneller en vloeiender te rekenen. Kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid leren vaak op hun eigen manier. Ze hebben een scherp analytisch vermogen, maar dat betekent niet dat alle aspecten van leren vanzelf gaan. Vaak zie je: Moeite met herhaling – Als ze iets conceptueel begrijpen, zien ze de noodzaak van oefenen niet. Gebrek aan motivatie bij routinematig werk – Het liefst willen ze waarom iets belangrijk is, anders haken ze af. Perfectionisme en frustratie – Als iets niet meteen lukt, voelen ze zich soms falen. S nelle, creatieve denkwijzen die botsen met standaardmethodes – Ze vinden hun eigen manieren om tot antwoorden te komen, wat niet altijd past binnen de schoolse verwachtingen. Leren draait niet alleen om het verzamelen van kennis. Voor kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid, die veel dingen van nature snel oppikken, kan juist het leren leren een uitdaging zijn. Niet alles gaat vanzelf, en sommige vaardigheden vragen oefening en geduld. Belangrijke lessen die zij onderweg tegenkomen, zijn: Doorzetten, ook als iets saai lijkt – Niet alles is spannend of uitdagend, maar doorzetten helpt bij het ontwikkelen van doorzettingsvermogen. Omgaan met frustratie en perfectionisme – Niet alles lukt in één keer, en dat is oké! Fouten maken hoort bij het leerproces. Accepteren dat sommige dingen geoefend moeten worden, ook als je ze snapt – Kennis beklijft beter als je herhaling toelaat. Snappen hoe losse puzzelstukjes later bij elkaar komen – Soms lijkt een taak nutteloos, totdat het later een onmisbare bouwsteen blijkt. Omgaan met traagheid – Niet alles hoeft razendsnel te gaan om waardevol te zijn. Vragen durven stellen – Zelfs als het voelt alsof je het al zou moeten weten. Kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid hebben niet alleen een scherpe geest, maar ook de juiste mindset en motivatie nodig om hun talenten volledig tot bloei te laten komen. Milan tikt nog steeds met zijn potlood. “Wat als ik een tafel vergeet? Dan reken ik ‘m gewoon uit, toch?” Ik knik. “Dat kan. Maar stel dat je in een rekenwedstrijd zit tegen iemand die ze wel automatisch weet. Dan verlies jij kostbare tijd.” Hij fronst. “Dus het is eigenlijk een soort snelheidsboost?” “Precies.” Een twinkeling verschijnt in zijn ogen. “Wat als we een wedstrijd doen? Wie de meeste sommen binnen een minuut oplost?” Daar is het: de uitdaging die hij nodig heeft. Maar ik weet dat er nog iets mist. “Laten we het nóg leuker maken,” zeg ik. “Jij tegen je vader.” Zijn ogen lichten op. “Echt?” Zijn vader, die bij de sessie zit, grijnst. “Ik ga winnen, hoor.” Milan lacht. “Droom lekker verder, pap.” Ouderbetrokkenheid is essentieel In mijn praktijk werk ik altijd samen met een van de ouders tijdens de leerbegeleiding. Dit is een bewuste keuze. Kinderen leren niet alleen op school of tijdens extra begeleiding, maar zeker ook thuis – in een omgeving waar ze zich veilig voelen en waar het meeste oefenen plaatsvindt. Kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid denken vaak op een andere manier, waardoor standaard oefenmethodes niet altijd aansluiten. Ze kunnen gefrustreerd raken, afhaken of simpelweg weigeren om herhalingsoefeningen te doen. Als ouders begrijpen waarom hun kind zo reageert, kunnen ze het op de juiste manier ondersteunen. Ouders zijn geen toeschouwers in dit proces, maar een onmisbare schakel. Door hen actief te betrekken: Wordt leren een gezamenlijke ervaring, geen eenzame strijd. Voelt het kind zich gesteund, wat het zelfvertrouwen vergroot. Wordt de motivatie versterkt door speelse competitie en samenwerking. Snappen ouders beter waar hun kind tegenaan loopt en hoe ze kunnen helpen. Voor kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid is het extra belangrijk dat ouders begrijpen hóé ze leren, en dat frustratie of weerstand niet betekent dat ze lui of dwars zijn – maar dat ze een andere aanpak nodig hebben. Wanneer een ouder meedoet, wordt leren geen ‘moetje’, maar iets wat ze samen doen. Dit zorgt voor verbinding en voorkomt dat het kind zich alleen voelt in zijn uitdagingen. Samen Leren, Samen Groeien Milan en zijn vader gaan de strijd aan. De eerste ronde wint Milan. De tweede ronde zijn vader. “Beslissende ronde?” vraagt hij met een grote grijns. Zijn vader lacht. “Laat maar komen.” Milan is aan het automatiseren zonder dat hij het doorheeft. Omdat hij het leuk vindt. Omdat het samen is. Heeft jullie kind ook moeite met automatiseren of motivatie? Laten we samen ontdekken wat wél werkt. Want leren draait niet alleen om wat je weet, maar ook om hoe je ermee omgaat – en met wie je het samen doet. Meer weten? Willen jullie meer weten over hoe kindercoaching jullie kind kan helpen? Plan een gratis kennismakingsgesprek , zo kunnen we bespreken wat de beste aanpak is voor het ondersteunen van jullie kind in zijn of haar ontwikkeling! Of zijn jullie op zoek naar informatie om thuis te werken aan een groeimindset, motivatie of manieren om te automatiseren? Neem gerust contact met me op! Samen kijken we naar wat jullie kind nodig heeft om vol vertrouwen te groeien. Op mijn website vinden jullie meer informatie over hoe ik jullie kind kan ondersteunen bij het ontwikkelen van zelfvertrouwen, zowel bij leeruitdagingen als emotionele groei, met op maat gemaakte begeleiding en praktische tools. In mijn E-book: Hoogbegaafdheid Ontcijferd: Meer dan een Hoog IQ bied ik jullie inzicht in de wetenschappelijke achtergrond van kenmerken van hoogbegaafdheid, de verschillende manieren waarop het zich kan uiten en de uitdagingen die daarbij komen kijken. Deze inzichten kunnen ook handvatten bieden voor gesprekken met school of andere professionals, zodat jullie samen de juiste ondersteuning voor jullie kind kunnen vinden.
door Ilse Steenbergen 13 maart 2025
Soms brengt een spel meer dan alleen plezier – het brengt echte verbinding. Schatgravers is zo’n spel. Het helpt kinderen én volwassenen om met andere ogen naar zichzelf te kijken, talenten te ontdekken en mooie gesprekken te voeren. Ik heb het zelf ervaren en gezien hoe ouders en kinderen hierdoor dichter bij elkaar komen. Daarom ben ik super trots dat ik een gastblog mocht schrijven voor Schatgravers ! 🎉 In mijn blog deel ik waarom dit spel zoveel betekent en hoe het bijdraagt aan zelfinzicht en fijne momenten samen.
door ilse steenbergen 13 maart 2025
Het is de Week van de Hoogbegaafdheid, een thema waar ik als kindercoach en jongerencoach dagelijks mee bezig ben. Speciaal voor OudersHW schreef ik een informatieve gastblog boordevol inzichten over hoogbegaafdheid.  Lees hem hier!
 Ik_kan_dit_gewoon_niet!
door Ilse Steenbergen 17 januari 2025
Wanneer kinderen vastzitten in een Fixed Mindset, kan dit hun ontwikkeling belemmeren, maar met de juiste aanpak kunnen kinderen hun uitdagingen omzetten in kansen voor persoonlijke groei. Kindercoaching helpt kinderen om deze patronen en vicieuze cirkel te doorbreken. Samen ontdekken we dat zijn of haar uitdagingen slechts een onderdeel van jullie kind is, en niet bepaalt wie jullie kind is of wat jullie kind kan bereiken. De volgende keer dat jullie kind zegt: 'Ik kan dit niet', herinner het dan aan het magische woordje ‘nog’. Het is een kleine verandering, maar maakt een wereld van verschil.
Meisje met getekende graduation cap
door Ilse Steenbergen 7 maart 2024
Oei, deze uitspraak doet pijn! Want bij veel ouders waar een kind uitdagingen ervaart tijdens zijn basisschooltijd, kan deze opmerking als een mokerslag binnenkomen. Als een kind niet de leerontwikkeling laat zien die verwacht voor zijn leeftijd, niet meegroeit binnen de lijnen van de grafieken en niet de juiste scores haalt. Waarom lukt het niet, waar komt dat door? Zijn vaak de eerste gedachten. En echt niet dat bij ouders als eerste door hun hoofd schiet… ‘Help, nu kan mijn kind niet naar het VWO!’. Veel vaker maken ouders zich grote zorgen over andere dingen, zeker als ze zien dat het zelfvertrouwen van hun kind een flinke deuk heeft opgelopen. Hun kind wordt steeds stiller en trekt zich terug en wil geen fouten maken óf laat juist overdreven stoer gedrag op school zien, met alle gevolgen van dien.
Blog_Ben_Je_het_of_heb_je_het
door Ilse Steenbergen 8 januari 2024
Uit meerdere onderzoeken blijkt dat kinderen die gelabeld worden de neiging hebben om zichzelf te zien door de ogen van het label. De diagnose wordt op deze manier een deel van de identiteit van het kind: het beïnvloedt niet alleen hoe zijn of haar eigen familie, leeftijdsgenootjes, juffen en meesters en de verdere omgeving naar het kind kijkt en reageert, maar het beïnvloedt zeker ook de manier waarop het kind naar zichzelf kijkt en vindt dat hij of zij moet gedragen.
Lees meer
Share by: